Người chưa thành niên từ chối nhận di sản thừa kế có được không?
Từ chối nhận di sản là quyền của người thừa kế, cho phép họ không tiếp nhận tài sản, quyền lợi hoặc nghĩa vụ liên quan đến di sản do người để lại. Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp người thừa kế đều mong muốn hoặc có khả năng tiếp nhận di sản.
Vậy, nếu người thừa kế là người chưa thành niên, họ có quyền từ chối nhận di sản hay không?
Trong bài viết này, Ký sự Luật sư sẽ giúp bạn đọc tìm hiểu chi tiết về vấn đề này, xin mời các Bạn tham khảo!
Trước hết, người chưa thành niên là ai?
Theo khoản 1 Điều 21 Bộ luật Dân sự 2015: “Người chưa thành niên là người chưa đủ mười tám tuổi.”
Quyền xác lập và thực hiện giao dịch dân sự của người chưa thành niên phụ thuộc vào độ tuổi:
- Dưới 6 tuổi: Mọi giao dịch do người đại diện theo pháp luật thực hiện.
- Từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi: Các giao dịch phải có sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật, trừ các giao dịch phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày.
- Từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi: Có thể tự xác lập giao dịch, trừ giao dịch liên quan đến bất động sản, động sản phải đăng ký và giao dịch pháp luật quy định cần sự đồng ý của người đại diện.
Người chưa thành niên có được từ chối nhận di sản không?
Quyền thừa kế di sản của người chưa thành niên
Người chưa thành niên có quyền hưởng di sản thừa kế như người thành niên.
– Nếu người chết không có di chúc thì con đẻ, con nuôi của người chết là những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất theo pháp luật (Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015).
– Trường hợp không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc cho mà ít hơn 2/3 suất thì họ vẫn được hưởng phần di sản bằng 2/3 suất của một người thừa kế theo pháp luật (Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015).
Có thể bạn quan tâm:
– Dịch vụ Luật sư Đất đai & Bất động sản;
– Thủ tục Hòa giải tranh chấp đất đai;
Vậy người chưa thành niên có quyền từ chối nhận di sản thừa kế không?
Theo Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015, người thừa kế có quyền từ chối nhận di sản, trừ trường hợp từ chối nhằm trốn tránh nghĩa vụ tài sản. Việc từ chối phải:
– Lập thành văn bản và gửi cho người quản lý di sản, người thừa kế khác, người phân chia di sản.
– Thực hiện trước khi di sản được phân chia chính thức.
Theo Điều 136 Bộ luật Dân sự 2015, người chưa thành niên không thể tự mình thực hiện giao dịch dân sự mà phải thông qua người đại diện hợp pháp, bao gồm:
– Cha, mẹ đối với con chưa thành niên.
– Người giám hộ nếu cha, mẹ không có khả năng đại diện.
Theo đó, người giám hộ có nghĩa vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được giám hộ và quản lý tài sản của người được giám hộ.
Ngoài ra, pháp luật cũng có quy định về việc giám sát việc giám hộ theo uy định tại Điều 51 Bộ luật Dân sự 2015, như sau:
– Theo dõi, kiểm tra người giám hộ trong việc thực hiện giám hộ;
– Xem xét, có ý kiến kịp thời bằng văn bản về việc xác lập, thực hiện giao dịch dân sự quy định tại Điều 59 của Bộ luật này.
Vậy có 02 trường hợp người chưa thành niên được từ chối nhận di sản thừa kế:
Trường hợp 1: Người chưa thành niên được cha mẹ đại diện
Nếu người chưa thành niên có cha mẹ, họ sẽ là người đại diện và quyết định từ chối thay cho con, miễn là việc này phù hợp với lợi ích của con. Việc từ chối phải được lập thành văn bản rõ ràng, gửi đến các bên liên quan trước thời điểm phân chia di sản.
Trường hợp 2: Người chưa thành niên được người giám hộ đại diện
Trong trường hợp người chưa thành niên không có cha mẹ hoặc cha mẹ không thể thực hiện quyền đại diện, người giám hộ sẽ thay thế. Người giám hộ chỉ được từ chối khi việc này nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được giám hộ. Nếu di sản có giá trị lớn, cần có sự đồng ý của người giám sát việc giám hộ.
Hậu quả pháp lý của việc từ chối nhận di sản:
– Đối với thừa kế theo di chúc: Nếu người được thừa kế từ chối, phần di sản đó sẽ được chia theo pháp luật. Những người thuộc diện thừa kế không phụ thuộc vào di chúc (như con chưa thành niên) vẫn có quyền từ chối.
– Đối với thừa kế theo pháp luật: Nếu một người từ chối nhận di sản, phần của họ sẽ chia đều cho những người cùng hàng thừa kế. Nếu tất cả người ở hàng thừa kế trước từ chối, hàng thừa kế sau sẽ được hưởng.
